ORML1938 Cais am Drwydded Forol Morlais – Prosiect Arddangos Ffrwd Lanwol

Beth yw pwrpas y drwydded forol?

Ar 17 Medi 2019, cyflwynodd Menter Môn cais am drwydded forol i Cyfoeth Naturiol Cymru ar Prosiect Arddangos Ffrwd Lanwol o'r enw Morlais.

Bydd y prosiect yn darparu parth arddangos technoleg lanwol â chaniatâd, wedi'i ddylunio'n benodol ar gyfer gosod ac arddangos yn fasnachol araeau niferus o ddyfeisiau ynni llanwol hyd at gapasiti gosodedig o 240 megawat (hyd at 620 o ddyfeisiau). Mae'r ardal datblygu yn y môr lle gall y gosodiadau arfaethedig gael eu gosod yn cwmpasu arwynebedd o 35km2 i'r gorllewin o Ynys Môn. Bydd y prosiect yn cynnwys seilwaith cymunedol i ddatblygwyr technoleg lanwol sy'n darparu llwybr a rennir i gysylltiad grid lleol drwy naw cynffon cebl allforio, is-orsaf glanfa ar y tir, a llwybr cebl trydanol ar y tir i gysylltiad grid drwy is-orsaf cysylltiad grid.

Beth yw rôl CNC wrth benderfynu ar y cais am drwydded forol?

Yng Nghymru, rôl CNC, fel yr awdurdod trwyddedu morol ar ran Gweinidogion Cymru, yw penderfynu ar gais trwydded forol Menter Môn. Mae hyn yn ymwneud ag agweddau ar y prosiect am waith y mae angen i'w wneud yn yr amgylchedd morol ac ardaloedd llanwol (ardal sydd tua'r môr o benllanw cymedrig y gorllanw) ac o ran penderfynu a ddylid rhoi trwydded ag amodau neu wrthod y cais. Caiff y camau y byddwn yn eu dilyn wrth benderfynu p’un a ddylid rhoi neu wrthod trwydded eu diffinio gan ofynion cyfreithiol.  

Wrth ystyried a ddylid rhoi trwydded forol ai peidio, mae'n rhaid i CNC ystyried yr angen i ddiogelu iechyd dynol a’r amgylchedd, a'r angen i sicrhau nad yw'r cynnig yn ymyrryd â defnydd cyfreithlon o'r môr. Rydym yn gwneud y penderfyniad hwn yn seiliedig ar y dystiolaeth orau sydd ar gael i gefnogi'r cais a gyflwynwyd i ni drwy'r broses ymgynghori.

Mae'n ofynnol i ni gyfiawnhau'r penderfyniad hwn o fewn terfynau’r cyfyngiadau cyfreithiol hyn. Er enghraifft, ni fyddai’n briodol i ni wrthod y caisyn unig ar sail gwrthwynebiad lleol i’r gweithgarwch sy’n cael ei gynnal ar y safle hwn.

Gyda pha sefydliadau rydych chi wedi ymgynghori?

Rydym yn gweithio gyda nifer o sefydliadau a chyrff arbenigol i ofyn eu barn am ddiogelu iechyd dynol a’r amgylchedd, ac ymyrraeth bosibl drwy ddefnydd cyfreithlon o'r môr. Mae'r rhain yn cynnwys y canlynol, heb fod yn gyfyngedig iddynt:

  • Adrannau amrywiol o fewn Cyfoeth Naturiol Cymru, e.e. Arbenigwyr Technegol
  • Y Gymdeithas Hwylio Frenhinol
  • Asiantaeth y Môr a Gwylwyr y Glannau
  • Tŷ'r Drindod
  • Cyngor Sir Ynys Môn
  • Y Gymdeithas Frenhinol er Gwarchod Adar (RSPB)

Byddai pob un o'r cyrff arbenigol hyn yn rhoi sylwadau ar eu maes gwybodaeth neu gyfrifoldeb. Er enghraifft, byddwn yn gofyn i Asiantaeth y Môr a Gwylwyr y Glannau i roi sylwadau ar ymyrraeth bosibl â defnyddiau eraill y môr megis morgludiant a llywio llongau yn ddiogel. Byddwn yn gweithio'n agos â phawb yr ymgynghorir â hwy i ymdrin ag unrhyw bryderon ac i ystyried eu cyngor arbenigol wrth wneud ein penderfyniad.

Yn ogystal ag ymgynghori â sefydliadau a chyrff cyhoeddus, rydym hefyd wedi ymgynghori â'r cyhoedd, er mwyn ein helpu i ystyried safbwyntiau na allem fod yn ymwybodol ohonynt fel arall. Gwnaethom ymgynghori'n gyhoeddus ar y wybodaeth a gyflwynwyd yn y cais gwreiddiol. Cynhaliwyd yr ymgynghoriad hwnnw am 42 diwrnod, gan ddechrau ar 27 Tachwedd 2019 a dod i ben ar 8 Ionawr 2020.

Yn dilyn ystyriaeth o ymatebion i’r ymgynghoriad a dderbyniwyd, gwnaethom ystyried bod angen gwybodaeth bellach gan yr ymgeisydd er mwyn ystyried effeithiau amgylcheddol posibl y prosiect mewn modd priodol. Felly, gofynnwyd am wybodaeth bellach gan yr ymgeisydd ar 2 Mawrth 2020.

Derbyniwyd rhagor o wybodaeth gan yr ymgeisydd ar 8 Gorffennaf 2020. Gwnaethom ymgynghori â nifer o sefydliadau a chyrff arbenigol i ofyn eu barn ar yr wybodaeth ychwanegol hon a gyflwynwyd. Hefyd gwnaethom ymgynghori â’r cyhoedd. Cynhaliwyd yr ail ymgynghoriad hwn am 42 diwrnod gan ddod i ben ar 9 Medi 2020.

Gallwch weld dogfennau’r cais gan gynnwys yr yr wybodaeth bellach hon ar ein cofrestr gyhoeddus ar-lein (Gallwch chwilio am y dogfennau gan ddefnyddio'r cyfeirnod cais ORML1938).

Beth fydd y camau nesaf?

Byddwn yn ystyried yr holl ymatebion a dderbynnir yn ystod y cyfnod ymgynghori er mwyn helpu i gyfarwyddo ein penderfyniad ar y cais.

Byddwn yn parhau i asesu'r holl wybodaeth rydym wedi ei derbyn i'n helpu i wneud ein penderfyniad, a byddwn yn ceisio cyngor arbenigol pellach os bydd angen. Efallai y byddwn hefyd yn dewis gofyn am eglurhad neu wybodaeth bellach gan yr ymgeisydd os ystyrir bod angen hynny.

Unwaith y byddwn yn fodlon ein bod wedi asesu'r holl wybodaeth berthnasol yn llawn, byddwn yn cyhoeddi ein penderfyniad.

Byddwn yn cynhyrchu dogfen penderfyniad sy'n crynhoi ein penderfyniad arfaethedig ac yn dangos sut rydym wedi ystyried y sylwadau a dderbyniwyd.

Byddwn yn cyhoeddi ein penderfyniad terfynol ar ein gwefan.

Dyma grynodeb o’r broses benderfynu sy'n gysylltiedig â’r math hwn o gais am drwydded forol ‘Band 3’.

Pa ganiatadau eraill sydd eu hangen ar y prosiect?

Yn ogystal â'r cais am drwydded forol, mae Menter Môn wedi cyflwyno cais am orchymyn o dan y Ddeddf Trafnidiaeth a Gweithfeydd sy'n cael ei ystyried ar hyn o bryd gan Arolygiaeth Gynllunio Cymru. Ceir gwybodaeth bellach o ran gwneud cais am orchymyn o dan y Ddeddf Trafnidiaeth a Gweithfeydd ar wefan yr Arolygiaeth Gynllunio.Mae ein penderfyniad ynglŷn â'r cais am drwydded forol yn cael ei wneud yn annibynnol ar gydsyniadau eraill.